လွယ်လွယ်ပြောရရင် Neural Network ဆိုတာ လူ့ဦးနှောက်က အလုပ်လုပ်ပုံကို တုပြီး ဆောက်ထားတဲ့ program တစ်ခုပါ။ သူက ဥပမာတွေ အများကြီး ကြည့်ပြီး ကိုယ့်ဘာသာ ပုံစံ သင်ယူတယ်။ လူက စည်းမျဉ်းတွေ တစ်ခုချင်း ရေးပေးစရာ မလိုဘူး။
ကလေးကို ကြောင် နဲ့ ခွေး ခွဲတတ် အောင် သင်ပေးတာနဲ့ နှိုင်းကြည့်ပါ။
ကိုယ်က ကလေးကို “နားရွက် စူးရင် ကြောင်၊ နားရွက် ကျနေရင် ခွေး” လို့ စည်းမျဉ်း ရေးပေးတာ မဟုတ်ဘူး။ ကြောင် ပုံ၊ ခွေး ပုံ အများကြီး ပြတယ်။ ကြာလာတော့ ကလေးက ကိုယ့်ဘာသာ သတိထားမိလာတယ်။ “ဒါက ကြောင် ပုံစံ၊ ဒါက ခွေး ပုံစံ” ဆိုပြီး ခွဲတတ်သွားတယ်။ Neural Network လည်း ဒီအတိုင်းပဲ။
Neural Network မှာ အလွှာတွေ (layers) ရှိတယ်။ အလွှာတိုင်းမှာ node လို့ခေါ်တဲ့ အစက်လေးတွေ အများကြီး ရှိတယ်။ node တစ်ခုချင်းစီက ကိန်းဂဏန်း တစ်ခု ကိုင်ထားတယ်။ ပြီးတော့ node အချင်းချင်း ဆက်ထားတဲ့ လိုင်းတွေမှာ weight ဆိုတဲ့ အလေးချိန်တွေ ရှိတယ်။
အလုပ်လုပ်ပုံကို ပုံတစ်ပုံ အနေနဲ့ ပြောရရင် –
ပုံ ထည့်လိုက်တယ် (ဥပမာ ကြောင် ပုံ)
ပထမ အလွှာက အနားသတ်တွေ၊ အရောင်တွေ ကြည့်တယ်
နောက် အလွှာက နားရွက်၊ မျက်လုံး လို အစိတ်အပိုင်းတွေ တွဲကြည့်တယ်
နောက်ဆုံး အလွှာက “ကြောင် 92%” လို အဖြေထုတ်ပေးတယ်
စစချင်းတော့ သူ အရမ်းမှားတယ်။ ကြောင်ကို ခွေး ပြောလိုက်၊ ခွေးကို ကြောင် ပြောလိုက် ဖြစ်တယ်။ အဲဒီအခါ training လို့ခေါ်တဲ့ လေ့ကျင့်တဲ့ အဆင့် လာတယ်။ Program က အဖြေမှားတိုင်း weight တွေကို နည်းနည်း ပြင်တယ်။ “နောက်တစ်ခါ ဒါလေး ပို အရေးပေး” ဆိုတဲ့ သဘော။ ပုံ ထောင်ချီ သောင်းချီ နဲ့ အဲဒီလို ပြန်ပြင်တာ ထပ်ခါထပ်ခါ လုပ်ပြီးတဲ့ နောက်မှာ သူ တဖြည်းဖြည်း မှန်လာတယ်။
ဒါကြောင့် Neural Network ကို သင်ပေးတယ် လို့ ပြောတာပါ။ လူက စည်းမျဉ်း ရေးတာ မဟုတ်ဘူး၊ ဥပမာ ပြပြီး ပြင်ခိုင်းတာ။
ChatGPT၊ ပုံဆွဲပေးတဲ့ AI၊ မျက်နှာမှတ်မိတဲ့ Face ID — ဒါတွေ အကုန်လုံးရဲ့ နောက်ကွယ်မှာ Neural Network ရှိတယ်။ ပုံမှန် program က လူ ရေးထားတဲ့ if-else စည်းမျဉ်းအတိုင်း အလုပ်လုပ်တယ်။ Neural Network က data ထဲကနေ စည်းမျဉ်းကို ကိုယ်တိုင် ရှာဖွေတယ်။ ဒါက အကြီးဆုံးကွာခြားချက်ပဲ။
အခြေခံ အသုံးအနှုန်း လေးတွေ မှတ်ထားရင် နောက်ပိုင်း AI အကြောင်း ဆက်ဖတ်ရတာ လွယ်မယ် –
Neuron / Node — ကိန်းဂဏန်း တစ်ခုကိုင်ထားတဲ့ အစက်လေး
Weight — ဆက်ကြောင်း တစ်ခုရဲ့ အရေးပါပုံ။ weight ကြီးရင် သက်ရောက်မှု ကြီးတယ်
Layer — node အလွှာ။ input layer၊ hidden layer၊ output layer ဆိုပြီး ရှိတယ်
Training — ဥပမာတွေ ပြပြီး weight ပြင်တဲ့ လေ့ကျင့်တဲ့ အဆင့်
တစ်ခုတော့ နားလည်ထားရမယ်။ Neural Network က မှော်မဟုတ်ဘူး။ သူ သင်ထားဖူးတဲ့ ပုံစံနဲ့ နီးစပ်တာကိုပဲ ကောင်းကောင်း လုပ်နိုင်တယ်။ တစ်ခါမှ မမြင်ဖူးတဲ့ အရာဆို သူလည်း မှားတတ်တယ်။ ပြီးတော့ သူ ဘာလို့ အဲဒီအဖြေ ပေးလဲ ဆိုတာ လူက တိတိကျကျ လိုက်ရှင်းပြဖို့ ခက်တယ်။ weight သန်းချီ ရှိနေတာကိုး။
ကျွန်တော်လည်း အစပိုင်းက Neural Network ဆိုတာ ဦးနှောက် အစစ် ထည့်ထားတယ် ထင်ခဲ့တာ။ တကယ်တော့ ဦးနှောက်ကို အတုယူထားတဲ့ သင်္ချာ နည်းလမ်းတစ်ခုပဲ။ ဒါပေမယ့် ဥပမာ များများနဲ့ လေ့ကျင့်ပေးလိုက်ရင် လူကိုယ်တိုင် စည်းမျဉ်းရေးဖို့ ခက်တဲ့ အလုပ်တွေ (ပုံမှတ်မိတာ၊ စကားနားလည်တာ) ကို သူက လုပ်နိုင်သွားတယ်။ AI သင်ယူတဲ့ ခရီးရဲ့ ပထမဆုံးခြေလှမ်းက ဒီကပဲ စတာပါ။ 🙂
