လွယ်လွယ်ပြောရရင် Quishing ဆိုတာ QR Code ကို သုံးပြီး လိမ်တဲ့ Phishing အမျိုးအစားပါ။ QR Code ကို Scan လိုက်တာနဲ့ အတု Website ကို ရောက်သွားပြီး ကိုယ့် Password ဒါမှမဟုတ် ငွေကို ခိုးယူသွားတာမျိုး။
ကျွန်တော် ဒီအကြောင်းကို အလေးအနက်ထားမိတာက စားသောက်ဆိုင်တစ်ဆိုင်မှာ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ကိစ္စတစ်ခုကြောင့်ပါ။ စားပွဲပေါ်က Menu QR Code အစစ်အပေါ်မှာ အတု Sticker တစ်ခု ကပ်ထားခံရတယ်။ ဖောက်သည်က Scan လိုက်တော့ Menu အတုမဟုတ်ဘဲ ငွေပေးချေတဲ့ Page အတုကို ရောက်သွားတယ်။ ကိုယ့်မျက်စိနဲ့ ကြည့်လိုက်ရင် QR Code အကွက်လေးတွေက အတူတူလိုလို ထင်ရတယ်။ အဲဒီမှာပဲ အန္တရာယ်က စတာပါ။
QR Code ဘာလို့ အန္တရာယ်များလဲ?
QR Code ရဲ့ ပြဿနာက သူ့ထဲမှာ ဘာပါလဲဆိုတာ ကိုယ်က မျက်စိနဲ့ ဖတ်လို့မရဘူးဆိုတာပဲ။ Link တစ်ခုဆိုရင် စာလုံးတွေကို ကြည့်ပြီး အတုလား အစစ်လား ခန့်မှန်းလို့ရတယ်။ QR Code ကျတော့ အဖြူအမည်းအကွက်တွေပဲ မြင်ရတယ်။ Scan မလုပ်ခင် ဘယ်ကိုရောက်မလဲဆိုတာ ကိုယ်မသိဘူး။ ဒါကြောင့် လူလိမ်တွေက QR Code ကို သဘောကျတယ်။
လူလိမ်တွေ Quishing ကို သုံးတဲ့ နေရာတွေကလည်း နေ့တိုင်းတွေ့နေရတဲ့ နေရာတွေပဲ။
Parking Meter ပေါ်က QR Code — အတု Sticker ကပ်ပြီး ငွေပေးချေတဲ့ Page အတုကို ပို့တယ်။
စားသောက်ဆိုင်စားပွဲပေါ်က Menu QR — အပေါ်ကနေ အတု Sticker ထပ်ကပ်ထားတာ။
Email ထဲက QR Code — “Account ကို Verify လုပ်ပါ” ဆိုပြီး Email ပို့တယ်၊ QR Code ကို Scan ခိုင်းတယ်။ Email Filter တွေက QR Code ထဲက Link ကို စစ်လို့မရတဲ့အတွက် အလွယ်တကူ ရောက်လာတယ်။
Parcel ပို့တဲ့ SMS ထဲက QR — “ပစ္စည်းလာပို့မယ်၊ ဒီ QR ကို Scan လုပ်ပါ” ဆိုတဲ့ Message မျိုး။
Scan မလုပ်ခင် ဒါတွေကို စစ်ပါ
QR Code မြင်တိုင်း ချက်ချင်း Scan မလုပ်ပါနဲ့။ ဒါလေးတွေကို အရင်လုပ်ပါ။
QR Code ကို သေချာကြည့်ပါ — အပေါ်ကနေ Sticker ထပ်ကပ်ထားသလား၊ ဘေးတွေ ကွာနေသလား၊ မူရင်း Print နဲ့ မတူဘူးလား ဆိုတာ စစ်ပါ။ ကပ်ထားတဲ့ Sticker မှန်းသိရင် မသုံးပါနဲ့။
Scan လုပ်ပြီးရင် Link ကို အရင်ဖတ်ပါ — ဖုန်းက Link ကို ပြလိုက်တဲ့အခါ ချက်ချင်း မနှိပ်ဘဲ Domain ကို ဖတ်ပါ။ Bank နာမည်နဲ့ ဆင်တူပေမယ့် စာလုံးလွဲနေတာမျိုး ရှိလား စစ်ပါ။
Login ဒါမှမဟုတ် ငွေပေးချေဖို့ တောင်းရင် ရပ်ပါ — QR Code ကနေ ရောက်တဲ့ Page မှာ Password ရိုက်ခိုင်းတာ၊ Card နံပါတ် ထည့်ခိုင်းတာမျိုး ရှိရင် အဲဒါက သံသယဖြစ်စရာကောင်းတယ်။ အဲဒီ Page ကို ပိတ်ပြီး ကိုယ်တိုင် App ဒါမှမဟုတ် Website ကနေ တိုက်ရိုက်ဝင်ပါ။
ကိုယ့် Bank ဒါမှမဟုတ် ဝန်ဆောင်မှု App ကိုပဲ သုံးပါ — QR Code က ဖွင့်ပေးတဲ့ Browser Page အစား၊ ကိုယ့်ဖုန်းထဲက App ကို ကိုယ်တိုင်ဖွင့်ပြီး လုပ်ပါ။ App ကနေလုပ်ရင် အတု Page နဲ့ တွေ့ဖို့ မရှိဘူး။
Public နေရာက QR Code နဲ့ ငွေမပေးချေပါနဲ့ — Parking, စားသောက်ဆိုင်မျိုးမှာ QR Code ကနေ ငွေပေးချေဖို့ ဖြစ်လာရင် ဆိုင်ဝန်ထမ်းကို မေးပြီးမှ လုပ်ပါ။
Email ထဲက QR Code ကို ပိုသတိထားပါ
Email ထဲက QR Code က အန္တရာယ်အများဆုံးပဲ။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ Email Filter တွေက စာထဲက Link အတုတွေကို စစ်နိုင်ပေမယ့်၊ ပုံထဲက QR Code ထဲက Link ကိုတော့ မစစ်နိုင်လို့ပါ။
“Account ပိတ်တော့မယ်၊ ဒီ QR ကို Scan လုပ်ပြီး Verify လုပ်ပါ” ဆိုတဲ့ Email မျိုး ရရင် QR Code ကို မသုံးပါနဲ့။ ကိုယ့်ရဲ့ App ဒါမှမဟုတ် Website ကို ကိုယ်တိုင်ဖွင့်ပြီး Account အခြေအနေကို စစ်ပါ။ အဲဒါမှသာ တကယ်လား အတုလားဆိုတာ သိရမယ်။
QR Code က အသုံးဝင်တဲ့ နည်းပညာပါ။ ဒါပေမယ့် သူက မျက်စိနဲ့ ဖတ်လို့မရတဲ့ Link တစ်ခုဆိုတာ မေ့လို့မရဘူး။ Scan လုပ်တိုင်း တစ်စက္ကန့်လောက် ရပ်ပြီး Link ကို ဖတ်ကြည့်တဲ့အကျင့်လေးရှိရင် Quishing ကနေ ကိုယ့်ကိုယ်ကို ကာကွယ်ပြီးသားဖြစ်တယ်။ 🙂
—