လွယ်လွယ်ပြောရရင် Satellite Internet ဆိုတာ ကောင်းကင်ပေါ်က ဂြိုလ်တုတွေကနေ Internet ပို့ပေးတဲ့နည်းပါ။ ကြိုးတွေ၊ Fiber တွေ မလိုဘဲ ကောင်းကင်ကို မော့ကြည့်လိုက်တာနဲ့ Internet ရတဲ့နည်းပေါ့။
ကျွန်တော် ဒါကို တောင်ပေါ်က ရေဒီယိုတိုင်နဲ့ ဥပမာပေးချင်တယ်။ အရင်က ရေဒီယိုသတင်း နားထောင်ချင်ရင် တောင်ပေါ်က ရေဒီယိုတိုင်က လှိုင်းတွေ ပို့ပေးတာကို ရေဒီယိုနဲ့ ဖမ်းယူရပါတယ်။ ကြိုးမလိုပါဘူး။ Satellite Internet လည်း အတူတူပါပဲ။ ကောင်းကင်ပေါ်က ဂြိုလ်တုက Internet လှိုင်းတွေ ပို့ပေးတယ်။ ကိုယ့်အိမ်ခေါင်မိုးပေါ်က ပန်းကန်ပြားလေး (Dish) က အဲဒီလှိုင်းကို ဖမ်းယူပေးတာပါ။
ဂြိုလ်တု ၂ မျိုးရှိတယ်
Satellite Internet ကို ဂြိုလ်တုဘယ်အမြင့်မှာ ရှိလဲဆိုတာနဲ့ ၂ မျိုး ခွဲလို့ ရပါတယ်။
GEO (Geostationary) — ကမ္ဘာကနေ ကီလိုမီတာ ၃၅,၀၀၀ ကျော် အမြင့်မှာ ရှိတဲ့ ဂြိုလ်တုပါ။ ကမ္ဘာနဲ့အတူ လည်ပတ်နေလို့ ကောင်းကင်မှာ တစ်နေရာတည်းမှာ ရပ်နေသလိုပါပဲ။ ဒါက အရင်ကတည်းက သုံးနေတဲ့ နည်းပါ။ ဒါပေမယ့် အမြင့်ကြီးမှာ ရှိလို့ Signal သွားလာဖို့ အချိန်ကြာပါတယ်။ Latency က 500ms လောက် ရှိတတ်ပါတယ်။ Video Call လုပ်ရင် အသံနောက်ကျတာ သိသာပါတယ်။
LEO (Low Earth Orbit) — ကမ္ဘာကနေ ကီလိုမီတာ ၅၀၀ လောက်ပဲ အမြင့်မှာ ရှိတဲ့ ဂြိုလ်တုပါ။ Starlink ဆိုတာ ဒီနည်းကို သုံးတာပါ။ ဂြိုလ်တုက ကမ္ဘာကို အမြန်ပတ်နေလို့ ဂြိုလ်တုအများကြီး လိုပါတယ်။ Starlink မှာ ဂြိုလ်တု ထောင်နဲ့ချီ ရှိပါတယ်။ အမြင့်နိမ့်လို့ Latency က 20-40ms လောက်ပဲ ရှိပါတယ်။ အိမ်သုံး Fiber Internet လောက်နီးပါး မြန်ပါတယ်။
ဘယ်သူတွေ သုံးသင့်လဲ?
ကျေးရွာ၊ တောင်ပေါ်ဒေသ — Fiber ကြိုး မရောက်တဲ့နေရာတွေမှာ Satellite Internet က အကောင်းဆုံးရွေးချယ်စရာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကြိုးဆွဲဖို့ မလွယ်တဲ့နေရာမှာ Dish တစ်ခု တပ်လိုက်တာနဲ့ Internet ရပါပြီ။
သင်္ဘော၊ လေယာဉ် — ပင်လယ်ပြင်မှာ၊ ကောင်းကင်ပေါ်မှာ Fiber မရှိပါဘူး။ Satellite Internet ပဲ သုံးလို့ ရပါတယ်။
သဘာဝဘေးအန္တရာယ် ဖြစ်တဲ့နေရာ — ငလျင်၊ ရေကြီးပြီး ကြိုးတွေ ပြတ်သွားရင် Satellite Internet က အရေးပေါ် ဆက်သွယ်ရေးအတွက် သုံးလို့ ရပါတယ်။
မိုဘိုင်း အလုပ်သမား — ဆောက်လုပ်ရေးလုပ်ငန်း၊ သတ္တုတွင်း၊ ရေနံတွင်းလို ဝေးလံတဲ့နေရာမှာ အလုပ်လုပ်သူတွေလည်း Satellite Internet ကို သုံးပါတယ်။
အားသာချက်နဲ့ အားနည်းချက်
အားသာချက်တွေ –
ဘယ်နေရာမှာမဆို ရတယ်။ ကြိုးမလိုလို့ ကမ္ဘာ့ဘယ်နေရာမှာမဆို သုံးလို့ ရပါတယ်။
တပ်ဆင်တာ လွယ်တယ်။ Dish တစ်ခု တပ်ပြီး ကောင်းကင်ကို မော့ထားလိုက်ရုံပါပဲ။ ကြိုးဆွဲဖို့ လူခေါ်စရာ မလိုပါဘူး။
မြန်တယ်။ Starlink လို LEO Service တွေက Download 100 Mbps ကျော် ရပါတယ်။ Video ကြည့်တာ၊ Online သင်တန်းတက်တာ လုံလောက်ပါတယ်။
အားနည်းချက်တွေ –
ဈေးကြီးတယ်။ Dish နဲ့ စက်ပစ္စည်း ဝယ်ရတာ ဈေးကြီးပြီး၊ လစဉ်ကြေးကလည်း Fiber ထက် ပိုများပါတယ်။
မိုးရွာ၊ မုန်တိုင်းကျရင် Signal အားနည်းနိုင်တယ်။ တိမ်ထူထပ်ရင်၊ မိုးသည်းထန်စွာ ရွာရင် Internet နှေးသွားတာ၊ ပြတ်တောက်သွားတာမျိုး ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။
Latency က Fiber ထက် နည်းနည်း ပိုများတယ်။ Online Game ဆော့တဲ့သူတွေအတွက်တော့ Latency များတာ သတိထားရမယ့် အချက်ပါ။
နိုင်ငံတိုင်းမှာ ရတာမဟုတ်ဘူး။ Starlink လို Service တွေက နိုင်ငံအလိုက် ခွင့်ပြုချက် လိုပါတယ်။ နိုင်ငံတချို့မှာ သုံးလို့ မရသေးပါဘူး။
မြန်မာနိုင်ငံအတွက်ကော?
မြန်မာနိုင်ငံမှာ မြို့ပြတွေက Fiber Internet ရပေမယ့်၊ ကျေးရွာတော်တော်များများမှာ Internet မရောက်သေးပါဘူး။ Satellite Internet က ဒီလို ဒေသတွေအတွက် အဖြေတစ်ခု ဖြစ်နိုင်ပါတယ်။ ကျောင်းတွေ၊ ဆေးခန်းတွေမှာ Satellite Internet ရှိရင် Online သင်တန်း၊ Telemedicine လို ဝန်ဆောင်မှုတွေ ရနိုင်မှာပါ။ ဒါပေမယ့် ဈေးနဲ့ ခွင့်ပြုချက်က အဓိက အတားအဆီးဖြစ်နေဆဲပါ။ နည်းပညာက အဆင်သင့်ဖြစ်နေပြီ၊ ဈေးသက်သာလာဖို့နဲ့ လက်လှမ်းမီဖို့ပဲ လိုတော့တာပါ။
ကျွန်တော် Satellite Internet ကို စိတ်ဝင်စားတာက Internet က လူတိုင်းအတွက် ဖြစ်သင့်တယ်လို့ ယုံကြည်လို့ပါ။ မြို့မှာနေတဲ့ သူပဲ Internet သုံးရမယ်ဆိုတာ မတရားဘူးလေ။ ဂြိုလ်တုတွေက ကောင်းကင်မှာ ပျံနေသမျှ ကမ္ဘာ့ဘယ်ထောင့်မှာနေနေ Internet ရနိုင်တဲ့နေ့ ရောက်လာမှာပါ။ အဲဒီနေ့မှာ ကျေးရွာက ကလေးတစ်ယောက်လည်း မြို့က ကလေးလိုပဲ Online ကနေ သင်ယူနိုင်မှာပါ။ 🙂
—
