if-else ဆိုတာ ဘာလဲ? ဟုတ် မဟုတ် စစ်တာ

လွယ်လွယ်ပြောရရင် if-else ဆိုတာ program ကို “ဒီအခြေအနေ မှန်ရင် ဒါလုပ်၊ မမှန်ရင် ဟိုဟာလုပ်” လို့ ဆုံးဖြတ်ခိုင်းတဲ့ စနစ်ပါ။

ဥပမာ မနက်အိပ်ရာထတဲ့အခါ ပြတင်းပေါက်ကနေ အပြင်ကြည့်တယ်။ မိုးရွာနေရင် ထီးယူတယ်၊ မရွာရင် ထီးမယူဘူး။ ဒါ if-else ပဲ — အခြေအနေကို စစ်ပြီး လုပ်စရာ ရွေးတာ။ လူတိုင်း နေ့တိုင်း လုပ်နေတဲ့ အရာပါ။

Python မှာ ဒီလိုရေးတယ်။

age = 20

if age >= 18:
    print("အရွယ်ရောက်ပြီ")
else:
    print("အရွယ်မရောက်သေးဘူး")

if နောက်က အခြေအနေ မှန်ရင် ပထမစာကြောင်း အလုပ်လုပ်တယ်၊ မှားရင် else နောက်က အလုပ်လုပ်တယ်။ အပေါ်က ဥပမာမှာ age က 20 ဆိုတော့ “အရွယ်ရောက်ပြီ” လို့ ပေါ်မယ်။

အခြေအနေ နှစ်ခုထက် ပိုစစ်ချင်ရင် elif သုံးတယ်။

score = 75

if score >= 80:
    print("A")
elif score >= 60:
    print("B")
else:
    print("F")

Program က အပေါ်ကနေ အောက်ကို တစ်ဆင့်ချင်း စစ်သွားတာ။ ပထမဆုံး မှန်တဲ့ အဆင့်မှာ ရပ်တယ်။ score 75 ဆိုတော့ “B” ပဲ ရမယ်။

နှိုင်းယှဉ်တဲ့ သင်္ကေတတွေ

အခြေအနေ ရေးတဲ့အခါ သုံးတဲ့ သင်္ကေတတွေ —

== — တူလား (သင်္ကေတ နှစ်ခု! = တစ်ခုတည်းက တန်ဖိုးထည့်တာ)
!= — မတူဘူးလား
> < — ကြီးလား၊ ငယ်လား
>= <= — ကြီးတာ/တူတာ၊ ငယ်တာ/တူတာ

Python မှာ အရေးအကြီးဆုံးအချက် — စာကြောင်းထိုး (indentation)

if နောက်က လုပ်စရာတွေကို tab ဒါမှမဟုတ် space 4 ခုနဲ့ ရှေ့ထုတ်ရေးရတယ်။ ဒါ Python ရဲ့ စည်းကမ်းပါ။

if age >= 18:
    print("အရွယ်ရောက်ပြီ")   # ရှေ့ထုတ်ထားတယ် — if ရဲ့ အထဲမှာ
print("ပြီးပြီ")              # ရှေ့မထုတ်ဘူး — if နဲ့ မဆိုင်ဘူး

ရှေ့ထုတ်ဖို့ မေ့ရင် program က error တက်တယ်။ စရေးခါစမှာ လူတိုင်း ကြုံဖူးတဲ့ အမှားပဲ — ကြောက်စရာ မရှိဘူး။

if-else က program တိုင်းလိုလိုရဲ့ အရိုးစုပဲ။ Login ဝင်တဲ့အခါ "password မှန်လား" စစ်တာ၊ game မှာ "အသက် ကုန်ပြီလား" စစ်တာ — အားလုံး if-else တွေချည်းပဲ။ ဒီစနစ်ကို နားလည်သွားရင် program တွေ ဘာလို့ "စဉ်းစား" နေသလို ထင်ရလဲ ဆိုတာ သဘောပေါက်သွားလိမ့်မယ်။ ဆက်လေ့လာရအောင်။ 💪